The Frick Collection przygotowuje specjalną ekspozycję poświęconą twórczości brytyjskiego malarza Thomasa Gainsborough. Będzie to pierwsza w Nowym Jorku wystawa tego artysty skupiająca się wyłącznie na gatunku portretowym. Prezentacja zatytułowana „Gainsborough: The Fashion of Portraiture” obejmie ponad dwadzieścia płócien, które poddają analizie ścisłe powiązania między osiemnastowiecznym malarstwem a ówczesną kulturą mody. Dzieła wybrane na wystawę reprezentują najważniejsze etapy kariery malarza i pochodzą zarówno ze zbiorów własnych muzeum, jak i z prestiżowych kolekcji z terenu Wielkiej Brytanii oraz Ameryki Północnej.
Wystawa rzuca światło na rolę ubioru jako narzędzia służącego do definiowania statusu społecznego, bogactwa oraz tożsamości. Pod kierownictwem Aimee Ng, głównej kuratorki muzeum, ekspozycja integruje wyniki najnowszych badań technicznych, które pozwalają lepiej zrozumieć proces twórczy artysty oraz jego związki z rzemiosłem tekstylnym, przemysłem barwników i jubilerstwem epoki georgiańskiej. Analiza płócien Gainsborough pozwala postrzegać je nie tylko jako estetyczne artefakty, ale także jako aktywne narzędzia budowania reputacji i społecznego prestiżu osób portretowanych.
Konstrukcja tożsamości i hierarchie społeczne
Ekspozycja prezentuje szerokie spektrum postaci – od arystokracji, której stroje oddano z dokumentalną precyzją, po osoby funkcjonujące na obrzeżach ówczesnych elit. Obok wizerunków książąt i hrabiów pojawią się portrety muzyków, aktorów oraz członków rodziny samego malarza. Jednym z kluczowych punktów wystawy jest zestawienie portretu księżnej Montagu z wizerunkiem jej sługi, Ignatiusa Sancho. Sancho, uznany kompozytor urodzony w niewoli, został przedstawiony przez Gainsborough w stroju dżentelmena, co stanowiło wyraźne odejście od konwencji ukazywania osób o jego pochodzeniu w liberii służebnej.
Wystawa analizuje również popularność stylu nawiązującego do twórczości Van Dycka. Stylizacja ta, odwołująca się do mody siedemnastego wieku, służyła modelom do sugerowania starożytności rodu lub podnoszenia własnej pozycji społecznej poprzez asocjacje z dawną arystokracją.
Badania techniczne i ewolucja warsztatu
Dokonane niedawno analizy konserwatorskie ujawniają, że Gainsborough często powracał do swoich ukończonych prac, modyfikując je w zależności od zmieniających się trendów lub nowych okoliczności życiowych modeli. Przykładem takiej praktyki jest portret pani Sheridan, który artysta niemal całkowicie przemalował kilka lat po jego powstaniu, usuwając elementy sielankowe, które przestały odpowiadać ówczesnym kanonom elegancji. Badania te dowodzą, że portret w osiemnastym wieku był tworem równie starannie wypracowanym, co publiczny wizerunek portretowanej osoby.
Działalności wystawienniczej towarzyszy publikacja dwustustronicowego katalogu analizującego materiały i techniki łączące przemysł tekstylny z pracownią malarską. W ramach serii wydawniczej muzeum ukaże się także opracowanie poświęcone portretowi Frances Duncombe, w którym głos zabierze projektant mody Isaac Mizrahi. Program edukacyjny muzeum obejmie sympozja oraz koncerty prezentujące dorobek kompozytorski Ignatiusa Sancho, a także muzykę z kręgów towarzyskich Londynu, w których obracał się artysta.
Informacje organizacyjne
Wystawa zostanie zaprezentowana w historycznej siedzibie The Frick Collection przy 1 East 70th Street. Budynek ten został ponownie otwarty dla zwiedzających 17 kwietnia 2025 roku po gruntownej renowacji przeprowadzonej przez pracownię Selldorf Architects. Muzeum jest dostępne dla publiczności od środy do poniedziałku w godzinach od 10:30 do 17:30. Wstęp do instytucji jest dozwolony dla osób powyżej dziesiątego roku życia. Wymagana jest wcześniejsza rezerwacja biletów na określoną godzinę. Koszt biletu normalnego wynosi 30 dolarów, ulgowego dla seniorów 22 dolary, a dla studentów 17 dolarów. Członkowie muzeum oraz młodzież w wieku od 10 do 18 lat korzystają z bezpłatnego wstępu.
Ekspozycja „Gainsborough: The Fashion of Portraiture” potrwa od 12 lutego do 11 maja 2026 roku. Wydarzenia muzyczne towarzyszące wystawie zaplanowano na 19 kwietnia oraz 3 maja 2026 roku.
