„Zabójcze życzenia”: aplikacja Netflixa, która rozlicza się życiem

Uczennica stoi w szkolnym korytarzu i nagrywa krótkie wideo: zapisuje swoje imię, swój los i wypowiada szeptem jedno życzenie. Kilka sekund później telefon wyświetla powiadomienie — «twoje życzenie zostało spełnione» — a w rogu ekranu zaczyna biec czerwony licznik odliczający następne dwadzieścia cztery godziny. Życzenie się spełnia. Potem uczennica umiera.

To premisa nowego południowokoreańskiego serialu grozy dla młodych dorosłych, a zarazem mechanizm, dzięki któremu narracja broni tezy bardziej niewygodnej niż jakikolwiek jump scare: aplikacja nie jest potworem, życzenie jest. Groza nie rodzi się w momencie, w którym aplikacja pojawia się na ekranie, lecz wcześniej — w niemal banalnym odkryciu, że każda z postaci nosiła w sobie już wcześniej życzenie, które w końcu wypowie na głos do maszyny, która o nie zapytała. Licznik jest ceną. Życzenie jest wyznaniem.

Szczegół językowy dźwigający całą serię rzadko pojawia się w międzynarodowej promocji. Nazwa aplikacji — Girigo — pochodzi od koreańskiego czasownika 기리다 (girida), tradycyjnie używanego podczas obrzędów pogrzebowych do uczczenia cnót zmarłego: to słowo, które wypowiada ktoś wychwalający osobę, która właśnie umarła. Zbudowanie aplikacji spełniającej życzenia na tym rdzeniu nie jest żartem przeżywającym marketingowe tłumaczenie — to kalambur pogrzebowy opowiedziany w języku powiadomienia push. Reżyser Park Youn-seo oświadczył, że produkcja świadomie odmówiła wygładzania serialu dla międzynarodowej widowni, licząc na to, że koreańska specyfika zostanie za granicą odczytana wyraźniej niż wersja złagodzona. Etymologia jest dowodem tego zakładu.

Może Ci się spodobaćFormula 1: Jazda o życie i pytanie o to, co zniknęło z narracji

Ten wybór widać w architekturze samego filmu. Kamera poświęca realny czas dwóm szamankom z drugoplanowej obsady — Haetsal w interpretacji Jeon So-nee i Bangul w interpretacji Noh Jae-won — celebrującym tradycyjne ceremonie 굿 (gut) w tej samej przestrzeni narracyjnej, w której licealiści nagrywają życzenia na telefonach z pękniętymi ekranami. Decyzja strukturalna polega na tym, by nie ustalać żadnej hierarchii między dwoma rytuałami: oba pojawiają się w logice serialu jako legitymowane transakcje. Jeśli rytuał szamański i wysłanie życzenia przez aplikację są równie realne, aplikacja przestaje być nadprzyrodzoną ingerencją w nowoczesne życie koreańskie; staje się aktualnym interfejsem czegoś, co kultura zawsze potrafiła robić — wymieniać coś za coś o równej wadze.

Pięcioro licealistów ze szkoły Seorin tworzących rdzeń fabuły ucieleśnia po jednej presji społecznej. Yoo Se-ah (Jeon So-young) jest lekkoatletką w systemie mierzonych czasów i okien rekrutacyjnych — ciałem upublicznionym przez własne wyniki. Im Na-ri (Kang Mi-na) to popularna dziewczyna podziwiana za wygląd idolki, postać napisana wokół ideologii 외모지상주의, która czyni z twarzy publiczną metrykę. Kim Geon-woo (Baek Sun-ho) jest po kryjomu związany z Se-ah w kulturze szkolnej, która nadzoruje życie prywatne.

Kang Ha-joon (Hyun Woo-seok) to metodyczny uczeń, ukształtowany przez konkurencję 입시 (ipsi) w rozwiązywacza problemów. Choi Hyeong-wook (Lee Hyo-je) jest psotnikiem — a więc postacią najbardziej skłonną do wypowiedzenia niewłaściwego życzenia, zanim ktokolwiek pojmie, co kosztuje niewłaściwe życzenie. Życzenia nie są przypadkowe. Aplikacja nie zabija tych pięciorga — zabija ich to, co każde z nich naprawdę napisałoby, gdyby musiało napisać.

Tutaj leży polityczny argument, który serial zostawia na ekranie, nie podkreślając go. Kultura, która wytrenowała swoją młodzież, by traktowała samą siebie jak obiekty do optymalizacji — mierzalne w ocenach egzaminów wstępnych, czasach biegów, liczbach obserwujących, spojrzeniach rekruterów — wyprodukowała pokolenie, którego najgłębsze prywatne życzenia są już wycenione na cenę życia. Aplikacja jest okrutna, bo jest konsekwentna: liczy to, ile życzenie naprawdę jest warte dla tego, kto je wypowiada, a nie to, ile według zewnętrznego obserwatora powinno kosztować. Nikt w serialu nie wygłasza przemówień o presji szkolnej ani o kanonach urody. Życzenia robią swoje; śmierci robią swoje.

W granicach gatunku najbardziej znacząca jest decyzja o przeniesieniu potwora. Whispering Corridors umieszczało grozę w budynku szkoły; Death Bell — w egzaminie; Hellbound — w wyroku spadającym z góry; All of Us Are Dead — w zarazie zalewającej korytarze. Nowy serial jest pierwszą koreańską produkcją grozy szkolnej, która przenosi potwora do urządzenia, które każda z postaci i tak nosi już w kieszeni. Szkoła pozostaje scenografią; zjawy nadal pojawiają się nocą na korytarzach, lecz silnik grozy nie jest już architektoniczny — żyje wszędzie tam, gdzie sięga sieć, czyli wszędzie tam, gdzie i tak przebywa już nastolatek.

Zamówienie serialu jako pierwszej koreańskiej produkcji grozy dla młodych dorosłych w tej kategorii platformy odpowiada konkretnej tezie redakcyjnej. All of Us Are Dead udowodniło, że koreańska groza YA może skalować się globalnie bez tłumaczenia gatunku; nowy serial prowadzi tezę o krok dalej, utrzymując nietknięte rytuały, idiomatykę i odniesienia społeczne. Jeśli produkcja zadziała międzynarodowo, potwierdzi, że globalna publiczność 2026 roku nie potrzebuje już zamerykanizowanej koreańskiej grozy, a jedynie napisów. W przeciwnym razie platforma dowie się czegoś użytecznego o pułapie tej strategii.

Co to za dorastanie, które produkuje życzenia, za które warto umrzeć? Serial nie udziela odpowiedzi. Pokazuje jedynie dokładny kształt tych życzeń, gdy system rytualny — szamański, cyfrowy albo oba naraz — godzi się je przyjąć.

„Zabójcze życzenia” pojawiają się w piątek, 24 kwietnia, na Netflixie jako pierwszy koreański serial grozy dla młodych dorosłych zamówiony przez platformę w tej kategorii — osiem odcinków produkcji CJ ENM Studios i Kairos Makers, wyreżyserowanych przez Park Youn-seo na podstawie scenariusza Park Joong-seop. W głównych rolach występują Jeon So-young, Kang Mi-na, Baek Sun-ho, Hyun Woo-seok i Lee Hyo-je, przy wsparciu Jeon So-nee i Noh Jae-won w rolach dwóch szamanek, Haetsal i Bangul, których obecność na ekranie odpowiada w innym języku na to samo pytanie, które stawia aplikacja.

Więcej podobnych

„Dabba Cartel”: nowy indyjski serial na Netflixie o handlu narkotykami i najbardziej tradycyjnej kuchni

„Totalna katastrofa: Burmistrz imprezowicz”: Autopsja politycznego spektaklu w nowym dokumencie Netflixa

Netflix prezentuje „Carlos Alcaraz: W swoim stylu”: Podróż tenisowego fenomenu w 2024 roku

Pan Wilk i spółka: Włamanie na Netflix to studium lęku przed utratą tożsamości

HBO cementuje przyszłość Westeros: zamówienia na kolejne sezony hitowych produkcji

Gra Zmierzchu: 292 Wojowników i Sto Miliardów Powodów do Walki w serialu Netflix „Bitwa samurajów”