Otwierający ujęcie filmu I’m No Longer Here zatrzymuje się na ręce Ulisesa, starannie dostrajającej antenę radia. Ekran wypełnia jego samodzielnie zrobiona fryzura – eksplozja kolorów i buntu – a już wtedy rozumiemy, że ta opowieść dotyczy czegoś więcej niż przetrwania; jest o małych, upartych sposobach, jakimi młodzi ludzie wytyczają swoją tożsamość w obliczu chaosu.

Dramat z 2019 roku, który powstał na podstawie krótkiej opowieści Fernando Fríasa de la Parry, opowiada o Ulisesie Sampiero (Juan Daniel García Treviño), 17-letnim przywódcy gangu z Monterrey w Meksyku. Po gwałtownym konflikcie z lokalnym kartelem musi uciekać do Stanów Zjednoczonych, a film przenosi nas między jego życiem w Meksyku a dezorientującą nową rzeczywistością w Queens. To historia o wywłaszczeniu, utracie kultury i desperackim trzymaniu się nostalgii – ale także o odporności kultury młodzieżowej.

Największą zaletą filmu jest jego zanurzenie w subkulturze Kolumbia, której Frías de la Parra wyraźnie dobrze zna. Sceny tańczących Los Terkos – gangu Ulisesa – do spowolnionej cumbii (cumbia rebajada) są elektryzujące. Muzyka pulsuje przez każdą klatkę, kamera porusza się w takt z kołysaniem się ciałami tancerzy. Te momenty żyją własnym życiem, przekazując surową energię młodej rebelii i chwilową radość przynależności. García Treviño jest tu magiczny, jego gra wypełniona zarówno wrażliwością, jak i pewnością siebie. Kiedy Ulises tańczy, to nie tylko ruch – to deklaracja samego siebie, odrzucenie bycia wymazanym.

Nieliniowa struktura filmu początkowo dodaje głębi, odbierając się jako odzwierciedlenie rozdrobnionego stanu umysłu Ulisesa. Ale w miarę jak akcja przenosi się między Meksykiem a USA, dezorientacja staje się problemem. Niektóre przejścia są nagłe, nawet dziwne, wyrywając nas z fabuły zamiast ją pogłębiać. Tempo również zawodzi w Queens, gdzie Ulises zmaga się z życiem wśród pracowników dziennych. Te sceny nie mają takiej żywotności jak jego czas z Los Terkos i bez tej samej bogactwa kulturowego, przeciągają się.

Pomimo tego Frías de la Parra podejmuje śmiałe decyzje reżyserskie, które się opłacają. Wykorzystanie dźwięku jest szczególnie imponujące – kiedy Ulises przybywa do Queens, film prawie milczy, jedynym źródłem audio jest radio, które trzyma przy piersi. Jest to potężny symbol jego samotności i jedna z nielicznych chwil, gdy nieliniowa struktura wzmaga, a nie rozprasza.

Drugoplanowi aktorzy dostarczają solidnych występów, choć niektóre postaci wydają się niedorozwinięte. Xueming Angelina Chen jako Lin, ciekawa prawnuczka pracodawcy Ulisesa, wyróżnia się. Jej dobroć i ciekawość stanowią potrzebny emocjonalny punkt odniesienia w amerykańskich sekwencjach, ale i ona wydaje się bardziej ideą niż pełnoprawną postacią.

Oryginalność filmu tkwi w skupieniu na kulturze Kolumbia, subkulturze rzadko widywanej na ekranie. Ścieżka dźwiękowa cumbia rebajada jest innowacyjna, nadając filmowi wyjątkową tożsamość akustyczną. Ale nieliniowa struktura, choć ambitna, czasami wydaje się sztuczna, a nie znacząca. Opowieść zyskałaby na spójności – niektóre emocjonalne momenty są słabiej przekazywane, ponieważ ciągle przenosimy się między czasami.

Pod względem gatunku I’m No Longer Here delikatnie balansuje między dramatem dojrzewania a komentarzem społecznym. Udaje mu się uchwycić ducha młodej rebelii, ale zawodzi, gdy próbuje poruszyć szersze tematy takie jak migracja i utrata kultury. To połączenie nie zawsze jest płynne, pozostawiając niektóre momenty nierównomiernie rozwinięte.

To w końcu film dla tych, którzy cenią surowe, kulturowo specyficzne opowieści. Jeśli kiedykolwiek odczuwałeś ból wykorzenienia – czy z domu, społeczności, czy tożsamości – walka Ulisesa będzie dla Ciebie bliska. Ale nie jest to łatwy film do obejrzenia. Nieliniowa struktura wymaga cierpliwości, a niektórym widzom może się zdarzyć, że poczują się bardziej zirytowani niż poruszeni.

Frías de la Parra stworzył śmiały, wizualnie imponujący film, który podejmuje ryzyko – ale nie wszystkie z nich się opłacają.

Tagi: dramaty, Jonathan Espinoza, Juan Daniel Garcia Treviño, Już mnie tu nie ma, Luis Fernando Frías de la Parra, Xueming Angelina Chen